TEMEL ELEKTRONİK

Temel Devre Kanunları

Ohm Kanunu, Kirşof (Kirchoff) Kanunu

WATT Nedir ?

Pasif Devre Elemanları

Direnç, Sabit Direnç, Ayarlı Direnç, Ortam etkili dirençler

Direnç renk kodları, Direnç hesaplama, Direnç Ölçümü

Kondansatör

Bobin

Aktif Devre Elemanları

Diyot , Diyot Çeşitleri, Diyot Uygulamaları, Diyot Nedir

Transistör, Yükselteçler

Tristör, Tristör çeşitleri

Entegre Devreler

DİRENÇ

Direnç, direnç renk kodları, direnç nedir, direnç çeşitleri, direnç nasıl ölçülür, dirençlerin bağlanması, dirençler, direnç formülü, direnç ne işe yarar incelemeye başlıyalım .

Direnç Nedir?

direnç

Direnç genel anlamda, "bir güce karşı olan direnme" olarak tanımlana bilir.

Elektrik ve elektronikte direnç, iki ucu arasına gerilim uygulanan bir maddenin akıma karşı gösterdiği direnme özelliğidir .

Devrede akıma karşı bir zorluk göstererek akım sınırlaması yapar.

Elektrik enerjisi direnç üzerinde ısıya dönüşerek harcanır. 

Kısaca; elektrik akımına gösterilen zorluğa DİRENÇ denir. Direnç"R" veya "r" harfi ile gösterilir, birimi ohm dur.

direnç


OHM KANUNU

I = V/ R yada R =V / I yada V = I x R
R = direnç (birimi ohm) , I = akım (birimi amper) V =gerilim (birimi Volt)
Bir örnekle açıklarsak
2 ohm bir direncin üstünden 2 amper akım geçiyorsa bu direncin üstündeki voltaj nedir ?
V = I x R formülünden V = 2 x 2 = 4 volt bulunur.

Ohm-Kiloohm-Megaohm arasındaki ilişkiler
1 Ohm = 0,001 Kiloohm dur. Yani 1000 Ohm, 1 Kiloohm dur.
1 Ohm = 0,000001 Megaohm dur. Yani 1000000 Ohm, 1 Megaohm dur.
1 Kiloohm = 0,001 Megaohm dur. Yani 1000 Kiloohm, 1 Megaohm dur

Dirençlerin Seri Bağlanması

Dirençler seri bağlanmasında toplam direnç, seri bağ lanan direnç değerlerinin toplamına eşittir.www.diyot.net

direnç

RT = R1 + R2 + R3

(Gerilim) V = V1 + V2 + V3
( Akım ) I = I1 = I2 = I3

Dirençlerin Paralel Bağlanması

direnç

direç

(Gerilim) V = V1 = V2
( Akım ) I = I1 + I2

Direclerin karışık bağlanması

direnç

Karışık bağlı dirençlerde toplam direnç değeri bulunurken, paralel dirençlerin değeri kendi arsında hesaplanır. Sonra elde edilen değer diğer dirençlerle seri gibi kabul edilerek sonuç bulunur.

Örnek: R1 = 5, R2 = 10, R3 =10, R4 = 20 ohm olan yukarıdaki devrede toplam direnç nedir.

p = (R2 x R3) / (R2 + R3) ==> Rp = (10 x 10) / (10 + 10) ==> Rp = 5 ohm

Rt = R1 + Rp + R4 ==> Rt = 5 + 5 + 20 ==> Rt = 30 ohm


Dirençlerin Elektronik Devrelerdeki Görevleri


direnç

Devreden geçen akımı sınırlayarak aynı değerde tutmak.
Devrenin besleme gerilimini bölerek, yani küçülterek başka elemanların çalışmasına yardımcı olmak.
Hassas yapılı devre elemanlarının aşırı akıma karşı korunmasını sağlamak.

Yük (alıcı) görevi yapmak
Isı enerjisi elde etmek gibi amaçlarla kullanılır

Her devre elemanı belirli voltaj aralıklarında çalışır, belirli akımlara dayanabilir ya da gereksinim duyar,yada belirli voltajlara belirli tepkiler verir. Devrenin belirli yerlerine yerleştirilen dirençler elektrik enerjisinin bir kısmını kendileri kullanarak devrenin her noktasında gerekli değerlerde voltaj ya da akım olması için konur. Basit bir örnek yapalım

direnç

Bu devrede 5Voltluk bir kaynağa bağlı bir R direnci ve bir led var. LED'in direncini 100 ohm kabul edelim. Dayanabileceği maksimum akım ise 10 mA(0.01 Amper) olsun. Eğer burada bir direnç olmasaydı 5V = I x 100 denkleminden akım, I=0.05A olacaktı ve LED yanacaktı. Oysa buraya 400 Ohm'luk bir direnç koyarsak ard arda iki direnç 400+100=500Ohm edecek ve aynı denklemden akım, I= 0,01A yani LED'in dayanabileceği en yüksek akım olacak.


Direnç Türleridirençler


Elektrik güçlerine göre dirençler ikiye ayrılır:

  • Büyük güç: (2 W'ın üzerindeki dirençler)
  • Küçük güç: (2 W’ın altındaki dirençler)

Küçük güçlü dirençler

  • Sabit direnç: Sabit direnç değerleri gerektiren uygulamalarda kullanılır. Bu tür dirençlerin değer hassasiyetleri yüksektir.
  • Ayarlı direnç: Değişken direnç değerlerinin gerekli olduğu, hassasiyetin çok önemli olmadığı durumlarda kullanılır.
  • Foto direnç : Işık etkisi ile değeri değişen direnç.
  • Termistör: Isı etkisi ile değeri değişen direnç.( PTC direnç Pozitif ısıl katsayılı direnç. Isı etkisi ile değeri artan direnç.NTC direnç Negatif ısıl katsayılı direnç. Isı etkisi ile değeri düşen direnç. )

Sabit dirençler
Sabit dirençler kullanılan malzeme cinsine göre üçe ayrılır:

Ayarlı dirençler

Ortam etkili değişken dirençler

Entegre Dirençler

Birden fazla direncin tek bir paket altına alınarak yapılan dirençtir. Bundan dolayı sıra direnç yada entegre direnç denir. Paket içerisindeki bütün dirençler birer ayaklarından ortak bağlıdır. Diğer ayaklar serbest durumdadır.

Entegre dirençlerin özelliği; bütün dirençler aynı değere sahiptir.

Smd Dirençler

Yüzey montaj teknolojisi; yüzey montaj elemanlarını devre kartına direkt olarak bağlamak için kullanılan teknolojidir. Delikler vasıtasıyla yapılan eski montaj sitemlerinden değişik bir şekilde bileşenlerin yüzeye montajı yapılır. Yüzey montaj cihazları (SMD direnç) küçük, hafif, smd direnç fiyatları ucuzdur.

Ayrıca devre kartı üstünde birbirine yakın bir biçimde konulabilir. Dirençler yüzey montaj teknolojisine uyumlu, analog devre elemanıdır.

POPÜLER KONULAR

PRATİK BİLGİLER

SAĞLAMLIK KONTROLÜ - TESTİ

POPÜLER PROJELER

TEKNOLOJİ SİTELERİ

POPÜLER SİTELER